أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
466
قانون ( فارسى )
تخليه مىشود و در خاتمه ماده سيال و روشنى مىآيد و احساس سوزش و درد همچنان باقى مىماند و بجز دل بهم آمدن و پريشان شدن ، عارضه ديگرى ندارد و ممكن است شكم را نيز لينت دهد . بعد از چهار ساعت كه قىكننده آرامش يافت بايد به استراحت بپردازد . ليكن اگر داروى قىآور بد باشد ، عمل استفراغ انزجارآور مىشود و در آن حالت پريشانى زياد است و كشيدگى ببار مىآيد ؛ چشمها برجستگى مىيابند و سرخرنگ مىشوند ؛ بيمار زياد عرق مىكند و صدايش مىگيرد . كسى كه به اين حالت گرفتار شود و زود بدادش نرسند مىميرد . اين شخص بايد اماله شود ، انگبين و آب ولرم بنوشد ، روغنهاى پادزهرى مانند روغن سوسن ميل نمايد و سعى كند كه قى كند . اگر قى كرد خفه نمىشود و بايد آماده باشى كه او را اماله كنى . بيمارىهائى كه قى كردن در آنها مفيد است عبارتند از : بيمارىهاى مزمن و صعب العلاج مانند استسقاء ، صرع ، ماليخوليا ، جذام ، نقرس ، عرق النسا ( سياتيك ) . قى كردن با اينكه داراى فوائدى است ، گاهى بيمارىهائى نيز در پى دارد مثلا بيمار ممكن است بر اثر قى كردن مبتلا به بيمارى كرى ( ناشنوائى ) شود . قى كردن و رگ زدن نبايد در يك زمان باشند . بايد بين اين دو روش سه روز فاصله و تاخير باشد ، بويژه اگر در دهانهء معده خلط وجود داشته باشد . بسيار اتفاق مىافتد كه قى كردن بمناسبت رقيق بودن خلط با اشكال مواجه مىشود ، در اين حالت بايد دانههاى كوبيدهء انار را به بيمار داد تا خلط را غليظ گرداند . بدان كه برخاستن از بستر بيمارى بعد از قى كردن دليل آن است كه مواد جمع شده زياد به طرف پائين رانده شدهاند . بازآوردن غذا بعد از برخاستن از بيمارى دليل عوارض برخاستن ( از بستر بيمارى ) است . اگر بخواهند براى تسكين دردى در تابستان قى كنند ، بهترين موقع براى اين كار نيمروز است . قى كردن براى تن سودمند و براى چشم زيانبخش است . زن باردار را به قى كردن وادار نكن ، زيرا مواد دفعى حيض بوسيلهء قى بيرون نمىريزد و خستگى ناشى از قى وى را پريشانحال مىكند . پس بايد آن را تسكين داد . ليكن ساير كسانى كه به حالت قى كردن درمىآيند بايد معاينه شوند .